Razbijanje Jugoslavije 1941. godine | HistoryCast ep.130

🛍️ HistoryCast prodavnica na internetu👉 https://podmedia.rs/historycast/
🎁 _Naručene proizvode šaljemo nedeljno, kurirskom službom_

*Podržite nas i na Patreonu* ➡️ https://www.patreon.com/c/HistoryCast

U aprilu 1941. godine jedna država nestaje gotovo preko noći. Kraljevina Jugoslavija, nastala posle Prvog svetskog rata i zamišljena kao zajednička država Južnih Slovena, raspada se za svega jedanaest dana. Nemačka napada 6. aprila, bombarduje Beograd, a već 17. aprila potpisana je kapitulacija. Ali vojni poraz bio je tek početak. Ono što sledi jeste jedno od najdramatičnijih političkih rasparčavanja u evropskoj istoriji XX veka.
Dok se aprilski rat još nije ni stišao, sile Osovine počinju da crtaju novu mapu Balkana.
Već 10. aprila 1941. proglašena je Nezavisna Država Hrvatska (NDH), pod zaštitom nacističke Nemačke i fašističke Italije. Nova država obuhvatila je najveći deo današnje Hrvatske i gotovo celu Bosnu i Hercegovinu. Na istoku, Bugarska ulazi u Vardarsku Makedoniju i delove jugoistočne Srbije. Na severu, Mađarska anektira Bačku, Baranju, Međimurje i Prekomurje.
Srbija se našla pod direktnom nemačkom vojnom upravom. To je bio prostor kojim upravlja Vermaht, sa nemačkim komandama, nemačkom vojskom i sistemom okupacione kontrole. Paralelno sa tim formira se i domaća kolaboracionistička administracija.
Na jugozapadu Italija širi svoju zonu uticaja: Anektira delove Dalmacije, uspostavlja protektorat nad Crnom Gorom i zajedno sa nemačkim saveznicima stvara tzv. Veliku Albaniju, u čiji sastav ulaze Kosovo, Metohija i zapadni delovi Makedonije.
Do kraja maja i tokom juna 1941. ova podela dobija svoj konačni oblik. Granice se utvrđuju sporazumima između Berlina, Rima, Budimpešte i Sofije. Uvode se nove administracije, policije, vojske i zakoni. Ljudi koji su do juče živeli u istoj državi sada se bude u potpuno različitim političkim sistemima, pod raznim okupatorima i sa potpuno drugačijim sudbinama.
Mapa Jugoslavije pretvara se u složen mozaik okupacionih zona, aneksija i marionetskih režima. Upravo na tom prostoru, već tokom leta 1941. godine, počeće i prvi veliki ustanci u okupiranoj Evropi.
U ovoj epizodi analiziramo kako je izgledala okupaciona podela Jugoslavije u proleće 1941. godine: Ko je dobio koje teritorije, zašto su baš tako podeljene i kakve su planove sile Osovine imale za Balkan. Pričamo i o neverovatnim zločinima počinjenim na teritoriji nekadašnje Jugoslavije.
O rasparčavanju Kraljevine Jugoslavije i okupacionoj podeli zemlje u aprilu, maju i junu 1941. godine govore istoričari Nikola Đukić i Nikola Šipka.

📢 Uz ovu, preporučujemo da, ukoliko niste, pogledate i epizode:
▶️ https://www.youtube.com/watch?v=88JM5yF96vs
▶️ https://www.youtube.com/watch?v=FH_Ly7U-tQM

🔔 Pretplatite se na kanal i uključite obaveštenja kako biste bili u toku sa novim epizodama!
📩 Pišite nam utiske u komentarima, vaša mišljenja, kritike i predloge.

Pratite nas i na društvenim mrežama - linkovi u opisu videa ⬇️

00:00 Gledaćete
02:58 Okupacija Jugoslavije, rešenje 'srpskog pitanja'
5:58 Planovi za podelu Kraljevine Jugoslavije; Nemci, Italijanska uloga u okupaciji Evrope; memoari Gleza fon Horstena
10:37 Hitlera Jugoslavija ne interesuje; Nemački zahtevi i izaslanici
16:45 Šta je ostalo od Srbije - okupaciona mapa
24:45 Južnu Srbiju, Šumadiju i Pomoravlje pripajaju Bugari a Kosovo i Metohiju, deo Crne Gore i Makedoniju Albanci; granice okupacionih zona
34:14 Život u okupiranoj Srbiji - uprava, Hajdrih i komesar Milan Aćimović; nemačke žrtve i represalije; lov na komuniste; smrt Mustafe Golubića; eksplozija u Smederevu
51:42 Dimitrije Ljotić i Milan Nedić
55:32 Šta je dobila tzv. Velika Albanija; zločini prema Srbima; uloga Italije u Albaniji
1:00:23 Kako su podelili Crnu Goru? Petrovdanska skupština i italijanska okupacija
1:07:42 Odnosi Italijana i Hrvata, Mađara i Nemaca; nastanak NDH 10. aprila 1941. - Ante Pavelić i ustaški pokret
1:19:19 Slavko Kvaternik, Eugen Dido Kvaternik, zločini protiv čovečnosti i koncentracioni logori u NDH
1:30:32 Italijanska protivteža hrvatskom uticaju i 'državni' odnosi, službe i poslovi NDH; Pavelić u Rimu, masovna pokatoličavanja, Alojzije Stepinac
1:39:52 Rasparčavanje Slovenije i položaj Slovenaca pod okupacijom
1:48:51 Ni jedna država u Drugom svetskom ratu nije bila podeljena kao Jugoslavija

******

HistoryCast na društvenim mrežama:

🔗https://www.facebook.com/historycast.rs
🔗https://www.instagram.com/historycast_rs/
🔗https://x.com/HistoryCast_rs

******

Slušajte nas i na audio platformama:


Spotify
https://open.spotify.com/show/3YiiOlZQ47jSrZLnaWZqIQ


Apple Podcast
https://podcasts.apple.com/us/podcast/historycast/id1669889519


Google Podcasts
https://podcasts.google.com/feed/aHR0cHM6Ly9tZWRpYS5yc3MuY29tL3JzLWhpc3RvcnljYXN0L2ZlZWQueG1s